آشنایی با جشنواره ها و فستیوال های کانادا - مجله آزمون اول

جهت دریافت مشاوره سفر با تور کانادا با ما همراه باشید.

جشنواره‌های موسیقی و هنر

کانادا بهشتی برای دوست‌داران موسیقی و هنر است و میزبان برخی از معتبرترین جشنواره‌های جهان در سبک‌های مختلف از جاز و بلوز گرفته تا راک، کمدی و موسیقی الکترونیک است.

• جشنواره بین‌المللی جاز مونترال (Montreal International Jazz Festival): این جشنواره که در سال 2004 در کتاب رکوردهای گینس به عنوان بزرگ‌ترین جشنواره جاز جهان ثبت شد، یکی از مهم‌ترین رویدادهای فرهنگی کانادا است.

  • تاریخچه و مقیاس: ایده اولیه این جشنواره توسط آلن سیمارد (Alain Simard) در سال 1979 شکل گرفت و اولین دوره آن در سال 1980 با حضور تنها 12,000 بازدیدکننده برگزار شد. این رویداد به سرعت رشد کرد و امروزه هر ساله میزبان بیش از 2 میلیون بازدیدکننده است.
  • ساختار منحصربه‌فرد: دلیل اصلی ثبت این رکورد، مقیاس خیره‌کننده آن است. هر ساله حدود 3,000 هنرمند از بیش از 30 کشور جهان در بیش از 650 کنسرت (که برخی منابع تا 800 اجرا نیز ذکر کرده‌اند) شرکت می‌کنند. ویژگی کلیدی این جشنواره، ساختار دوگانه آن است:
    • اجراهای رایگان: حدود دو سوم اجراها، یعنی بیش از 450 کنسرت، به صورت رایگان در حدود 20 استیج مختلف در فضای باز و خیابان‌های مرکز شهر برگزار می‌شود. این رویکرد به «دموکراتیزه کردن دسترسی به هنر» کمک شایانی کرده است.
    • کنسرت‌های پولی: در کنار اجراهای رایگان، کنسرت‌های پولی از هنرمندان برجسته در سالن‌های معتبر و باشگاه‌های جاز برگزار می‌شود.
  • تنوع سبک‌ها: این جشنواره تنها به موسیقی جاز محدود نمی‌شود و سبک‌های مرتبطی مانند بلوز، فانک، سول و موسیقی جهانی را نیز در بر می‌گیرد.

• فستیوال بلوز اتاوا (Ottawa Bluesfest): برخلاف نامش، این فستیوال تنها به موسیقی بلوز محدود نمی‌شود و طیف گسترده‌ای از سبک‌های موسیقی از جمله راک، پاپ، هیپ‌هاپ و کانتری را پوشش می‌دهد. این رویداد بزرگ تابستانی هر ساله در ماه ژوئیه در پایتخت کانادا برگزار می‌شود.

• فستیوال اوشیگا (Osheaga Festival): یکی از بزرگ‌ترین جشنواره‌های موسیقی و هنرهای تجسمی در کانادا است که هر تابستان در پارک ژان-درَپو مونترال برگزار می‌شود. این فستیوال چند روزه با تمرکز بر کشف استعدادهای نوظهور در کنار میزبانی از هنرمندان مشهور بین‌المللی در سبک‌های ایندی، راک و الکترونیک، مخاطبان بسیاری را از سراسر آمریکای شمالی و اروپا به خود جلب می‌کند.

• جشنواره کمدی فقط برای خنده (Just for Laughs): این جشنواره که هر ساله در ماه ژوئیه در مونترال برگزار می‌شود، به عنوان بزرگترین و معتبرترین جشنواره کمدی در سطح جهان شناخته می‌شود. این رویداد در سال 1983 توسط گیلبرت روزون به عنوان یک جشنواره دو روزه فرانسوی‌زبان تأسیس شد، اما نقطه عطف آن در سال 1985 بود که با دعوت از کمدین‌های انگلیسی‌زبان به یک رویداد دوزبانه تبدیل شد و مسیر جهانی شدن را در پیش گرفت. امروزه «فقط برای خنده» یک اکوسیستم کامل برای صنعت کمدی است؛ جایی که استعدادیاب‌ها و تهیه‌کنندگان برای کشف نسل بعدی ستاره‌های کمدی گرد هم می‌آیند. این جشنواره با حضور حدود 1700 هنرمند از نزدیک به 20 کشور و جذب بیش از 2 میلیون بازدیدکننده، میزبان طیف وسیعی از ژانرهای کمدی از استندآپ و تئاتر تا اجراهای خیابانی و جشنواره فیلم کمدی «کومدیا» است.

• فستیوال موسیقی فولک وینیپگ (Winnipeg Folk Festival): این جشنواره یکی از قدیمی‌ترین و معتبرترین رویدادهای موسیقی فولک در آمریکای شمالی است که هر ساله در ماه ژوئیه در پارک ایالتی بِردز هیل برگزار می‌شود و فضایی دوستانه و خانوادگی دارد.

جشنواره‌های فیلم

صنعت سینما در کانادا جایگاه ویژه‌ای دارد و جشنواره‌های فیلم این کشور از اعتبار بالایی در سطح جهانی برخوردارند.

• جشنواره بین‌المللی فیلم تورنتو (TIFF): این جشنواره که هر ساله در ماه سپتامبر برگزار می‌شود، یکی از بزرگ‌ترین و تأثیرگذارترین رویدادهای سینمایی جهان است.
  • تاریخچه و هویت: این جشنواره در سال 1976 با نام «جشنواره جشنواره‌ها» (Festival of Festivals) با هدف نمایش بهترین فیلم‌های سایر جشنواره‌های جهان به مردم تورنتو تأسیس شد. در سال 1994 نام آن رسماً به جشنواره بین‌المللی فیلم تورنتو تغییر یافت. برخلاف جشنواره‌های اروپایی مانند کن، TIFF یک جشنواره عمومی و غیررقابتی است که تمرکز اصلی آن بر مخاطبان و نمایش فیلم برای عموم است. همین رویکرد مردمی و فضای دوستانه، آن را به سکوی پرتابی ایده‌آل برای فیلم‌ها، به‌ویژه آثار هالیوودی، تبدیل کرده است.
  • نقش در فصل جوایز (اسکار): TIFF به دلیل زمان‌بندی استراتژیک خود در ابتدای پاییز، به عنوان نقطه شروع غیررسمی فصل جوایز شناخته می‌شود. مهم‌ترین جایزه آن، «جایزه منتخب مردم» (People's Choice Award) است که با رأی مستقیم تماشاگران اهدا می‌شود و به یک شاخص بسیار قوی برای پیش‌بینی موفقیت در اسکار تبدیل شده است. در سال‌های گذشته، فیلم‌هایی مانند «کتاب سبز»، «12 سال بردگی»، «سخنرانی پادشاه» و «سرزمین آوارگان» پس از بردن این جایزه، موفق به کسب جایزه بهترین فیلم اسکار شدند. این همبستگی قوی جایگاه TIFF را به عنوان یک رویداد کلیدی در تقویم سینمای جهان تثبیت کرده است.

جشنواره‌های فرهنگی و چندفرهنگی

تنوع قومی و فرهنگی در کانادا در جشنواره‌های متعددی جشن گرفته می‌شود که هر یک نمایانگر هنر، غذا، موسیقی و سنت‌های یک ملت یا منطقه خاص هستند.

• کارناوال کارائیب تورنتو (Toronto Caribbean Carnival): این رویداد که پیش‌تر با نام "کاریبانا" شناخته می‌شد، بزرگ‌ترین فستیوال خیابانی در آمریکای شمالی است. این جشن بزرگ که از فرهنگ و سنت‌های کارائیب الهام گرفته شده، هر تابستان با رژه‌های رنگارنگ، موسیقی پرانرژی و لباس‌های خیره‌کننده، خیابان‌های تورنتو را غرق در شادی می‌کند.

• فولکلوراما (Folklorama): این جشنواره که در شهر وینیپگ، منیتوبا، برگزار می‌شود، بزرگ‌ترین و طولانی‌ترین جشنواره چندفرهنگی جهان به شمار می‌رود. در طول این رویداد، غرفه‌های مختلفی به نمایندگی از کشورهای گوناگون، فرهنگ، غذا، موسیقی و رقص‌های سنتی خود را به نمایش می‌گذارند و نمادی از همبستگی و تنوع فرهنگی کانادا هستند.

• جشنواره رنگ‌های سلتیک (Celtic Colours International Festival): این جشنواره بی‌نظیر هر ساله در فصل پاییز در جزیره کیپ برتون نوا اسکوشیا برگزار می‌شود. هم‌زمان با رنگارنگ شدن برگ‌های پاییزی، این رویداد به مدت 9 روز فرهنگ و موسیقی سنتی سلتیک را با برگزاری کنسرت‌ها و کارگاه‌های آموزشی متعدد جشن می‌گیرد.

جشنواره‌های بومیان: پاسداشت میراث اقوام اولیه

در سراسر کانادا، جشنواره‌های متعددی برای گرامیداشت میراث و فرهنگ غنی و منحصربه‌فرد اقوام اولیه (First Nations)، اینوئیت‌ها (Inuit) و متیس‌ها (Métis) برگزار می‌شود. این رویدادها، به‌ویژه آن‌هایی که هم‌زمان با روز ملی بومیان در 21 ژوئن برگزار می‌شوند، نقشی حیاتی در حفظ و انتقال زبان، سنت‌ها، هنر و موسیقی این جوامع به نسل‌های جدید و جامعه گسترده‌تر کانادا ایفا می‌کنند.

• پو واو (Pow Wow): گردهمایی برای رقص، آواز و اتحاد: «پو واو» یکی از مهم‌ترین گردهمایی‌های فرهنگی و معنوی بومیان در آمریکای شمالی است. این رویدادها که ریشه در کلمه «powwaw» به معنای «رهبر روحانی» دارند، فرصتی برای گردهم آمدن جوامع مختلف بومی، رقصیدن، آواز خواندن، معاشرت و گرامیداشت فرهنگشان است. رقصندگان با لباس‌های سنتی رنگارنگ و خیره‌کننده (Regalia)، رقص‌های مختلفی را با همراهی طبل و آواز اجرا می‌کنند و هر رقص داستانی از تاریخ، طبیعت و معنویت را روایت می‌کند. بسیاری از پو واوها شامل مسابقات رقص با جوایز نقدی، بازارهای فروش هنر و صنایع دستی بومی و فرصت‌های تبادل فرهنگی برای افراد غیربومی هستند.

• جشنواره تابستانی بومیان در اتاوا (Summer Solstice Indigenous Festival): این جشنواره که در پایتخت کانادا برگزار می‌شود، نمونه‌ای برجسته از رویدادهای فرهنگی بومیان است. این رویداد چندرشته‌ای و خانواده‌محور، سالانه ده‌ها هزار بازدیدکننده را جذب می‌کند و از طریق مسابقات پو واو، کارگاه‌های آموزشی (مانند صنایع دستی و آشپزی سنتی) و اجراهای هنری، فرهنگ اقوام اولیه را به اشتراک می‌گذارد. این جشنواره‌ها به هنرمندان و حافظان میراث بومی فرصت می‌دهند تا آثار و دانش خود را به نسل جدید و جامعه گسترده‌تر معرفی کنند.

جشنواره‌های فصلی

کانادایی‌ها با برگزاری جشنواره‌های مختلف در هر فصل، از طبیعت و ویژگی‌های منحصربه‌فرد آن لذت می‌برند.

• کارناوال زمستانی کبک (Quebec Winter Carnival): این کارناوال یکی از بزرگ‌ترین و مشهورترین جشنواره‌های زمستانی در جهان و بزرگترین کارناوال زمستانی در نیمکره غربی است.

  • تاریخچه و ریشه‌ها: ایده اولیه برگزاری این رویداد در سال 1893 توسط گروهی از بازرگانان برای «شاد کردن روزهای تاریک زمستان» شکل گرفت و اولین دوره آن در سال 1894 برگزار شد. اگرچه تا سال‌ها به صورت پراکنده برگزار می‌شد، اما از سال 1955 به یک رویداد سالانه و سازمان‌یافته تبدیل شد.
  • بونوم کارناوال (Bonhomme Carnaval): نماد و سفیر رسمی جشنواره، یک آدم‌برفی خندان با کلاه قرمز به نام «بونوم» است که برای اولین بار در سال 1955 معرفی شد. او تجسم «لذت زندگی» (joie de vivre) کبکی‌هاست و اهمیت او به حدی است که در ابتدای هر دوره، شهردار کبک به صورت نمادین کلید شهر را به او تقدیم کرده و او را «پادشاه جشن» می‌نامد.
  • فعالیت‌های اصلی: شهرت جهانی این کارناوال مدیون فعالیت‌های زمستانی منحصربه‌فرد آن است:
    • قصرهای یخی: ساخت قصرهای عظیم و باشکوه یخی که مرکز اصلی فعالیت‌های جشنواره است.
    • مسابقات قایق‌رانی روی یخ: این مسابقه هیجان‌انگیز در آب‌های یخ‌زده رودخانه سنت لورنس از اولین دوره در سال 1894 بخشی از کارناوال بوده است.
    • رژه‌های شبانه: رژه‌های بزرگ با کالسکه‌های تزئین‌شده، مجسمه‌های نورانی و گروه‌های موسیقی، فضایی جادویی در شهر ایجاد می‌کنند.
    • سرگرمی‌های دیگر: فعالیت‌های متنوعی مانند حمام برفی (بازی در برف با لباس شنا)، مجسمه‌سازی روی برف، سرسره‌های یخی و کنسرت‌های موسیقی نیز برگزار می‌شود.

• وینترلود (Winterlude): این جشنواره زمستانی هر ساله در ماه فوریه در پایتخت کانادا، اتاوا، برگزار می‌شود. مهم‌ترین جاذبه آن، کانال ریدو است که به بزرگ‌ترین پیست اسکیت روی یخ طبیعی جهان تبدیل می‌شود. پارک ژاک-کارتیه نیز با سرسره‌ها و مجسمه‌های یخی غول‌پیکر، به یک سرزمین عجایب زمستانی برای خانواده‌ها بدل می‌گردد.

• فستیوال دو وویاژور (Festival du Voyageur): این رویداد که بزرگترین جشنواره زمستانی در غرب کانادا محسوب می‌شود، هر ساله به مدت 10 روز در ماه فوریه در محله فرانسوی‌زبان وینیپگ، سن-بونیفاس، برگزار می‌گردد. این فستیوال جشنی برای گرامیداشت تاریخ تجارت خز و میراث فرانسوی-کانادایی، متیس (Métis) و اقوام اولیه است. ایده اولیه آن در سال 1967 شکل گرفت و اولین دوره در سال 1970 همزمان با صدمین سالگرد استان مانیتوبا برگزار شد. فعالیت‌های آن شامل بازسازی‌های تاریخی در قلعه جبل‌الطارق (Fort Gibraltar)، مسابقات بین‌المللی مجسمه‌سازی روی برف، اجراهای موسیقی فولکلور فرانسوی و متیس، و غذاهای سنتی مانند «تافی افرا» روی برف است.

• جشنواره آسمان تاریک جاسپر (Jasper Dark Sky Festival): این رویداد منحصر به فرد هر ساله در ماه اکتبر، علم و فضا را در یکی از زیباترین مناظر طبیعی جهان جشن می‌گیرد. این جشنواره در پارک ملی جاسپر آلبرتا برگزار می‌شود که در سال 2011 به عنوان دومین «منطقه حفاظت‌شده آسمان تاریک» بزرگ در جهان معرفی شد. هدف اصلی این جشنواره، تجلیل از زیبایی آسمان شب در محیطی عاری از آلودگی نوری است. برنامه‌های آن شامل رصد ستارگان با تلسکوپ‌های قدرتمند، سخنرانی‌های دانشمندان و فضانوردان برجسته، کارگاه‌های عکاسی نجومی، و برنامه‌های فرهنگی برای آشنایی با نجوم از دیدگاه بومیان است. این رویداد نقش مهمی در ترویج علم و گردشگری مبتنی بر طبیعت ایفا می‌کند.

• جشنواره گل لاله کانادا (Canadian Tulip Festival): این جشنواره که نماد دوستی بین کانادا و هلند است، هر ساله در ماه مه در اتاوا برگزار می‌شود. پس از جنگ جهانی دوم، خانواده سلطنتی هلند به پاس میزبانی کانادا، هزاران پیاز لاله به این کشور هدیه دادند. امروزه این جشنواره با نمایش میلیون‌ها گل لاله رنگارنگ، بهار را جشن می‌گیرد.

• جشن نور (Celebration of Light): این رویداد یک مسابقه بین‌المللی آتش‌بازی است که هر تابستان در ونکوور برگزار می‌شود و میلیون‌ها نفر را به سواحل خلیج انگلیس می‌کشاند. تیم‌هایی از کشورهای مختلف با هماهنگ کردن آتش‌بازی با موسیقی، نمایشی خیره‌کننده را خلق می‌کنند.

رویدادهای بزرگ و ملی

برخی جشنواره‌ها ابعادی ملی دارند و به نمادهایی از فرهنگ و تاریخ کانادا تبدیل شده‌اند.

• کلگری استمپید (Calgary Stampede): این رویداد که به "بزرگ‌ترین نمایش فضای باز روی زمین" شهرت دارد، یک جشنواره ده‌روزه است که هر سال در ماه ژوئیه در کلگری، آلبرتا، برگزار می‌شود و سالانه بیش از یک میلیون بازدیدکننده را جذب می‌کند.

  • تاریخچه و اهمیت: ریشه‌های این رویداد به یک نمایشگاه کشاورزی در سال 1886 بازمی‌گردد، اما اولین استمپید رسمی در سال 1912 به همت گای ویدیک (Guy Weadick) برای گرامیداشت میراث وسترن برگزار شد. این جشنواره به نمادی از هویت شهر کلگری و فرهنگ گاوچرانی (کابوی) کانادا تبدیل شده است.
  • بخش‌های کلیدی:
    • مسابقات رودیو (Rodeo): قلب تپنده استمپید که بهترین گاوچرانان جهان در آن برای جوایز چند میلیون دلاری رقابت می‌کنند.
    • مسابقات ارابه‌رانی (Chuckwagon Races): مسابقاتی هیجان‌انگیز که به «نیم مایل جهنمی» معروف است.
    • دهکده بومی رودخانه البو (Elbow River Camp): این بخش که قبلاً «دهکده سرخپوستان» نام داشت، با برپایی 26 چادر سنتی (تیپی)، فرهنگ، هنر و تاریخ اقوام اولیه را به نمایش می‌گذارد.
    • رژه بزرگ و سرگرمی‌ها: جشنواره با رژه‌ای باشکوه آغاز می‌شود و شامل کنسرت‌های موسیقی کانتری، نمایشگاه‌های کشاورزی و نمایش‌های شبانه است.
  • انتقادات: لازم به ذکر است که رویدادهایی مانند رودیو با انتقاداتی از سوی گروه‌های حامی حقوق حیوانات مواجه است.

• جشن روز کانادا (Canada Day): اول ژوئیه، روز ملی کانادا و سالروز تأسیس این کشور است. این روز در سراسر کشور با برگزاری جشن‌ها، رژه‌ها، کنسرت‌ها و آتش‌بازی‌های باشکوه گرامی داشته می‌شود. بزرگ‌ترین و رسمی‌ترین جشن در پایتخت کشور، اتاوا، برگزار می‌گردد.

خلاصه

کانادا کشوری است که تقویم آن مملو از جشنواره‌ها و رویدادهای متنوعی است که بازتاب‌دهنده جامعه چندفرهنگی، عشق به هنر و طبیعت و تاریخ غنی آن است. از جشنواره بین‌المللی جاز مونترال که با ثبت رکورد در کتاب گینس به عنوان بزرگترین جشنواره جاز جهان شناخته می‌شود و با ارائه صدها اجرای رایگان، هنر را برای همگان در دسترس قرار می‌دهد ، تا کارناوال زمستانی کبک که با ریشه‌های تاریخی عمیق و نماد دوست‌داشتنی‌اش «بونوم»، سرمای زمستان را به جشنی باشکوه تبدیل می‌کند.

در کنار این‌ها، جشنواره بین‌المللی فیلم تورنتو (TIFF) به عنوان نقطه شروع غیررسمی فصل جوایز و یک پیش‌بینی‌کننده قوی برای اسکار شناخته می‌شود. رویدادهایی مانند کلگری استمپید با نمایش فرهنگ غرب وحشی، هویت گاوچرانی غرب کانادا را جشن می‌گیرد. جشنواره‌های بومیان مانند پو واوها نقشی حیاتی در حفظ و ترویج فرهنگ هزاران ساله اقوام اولیه ایفا می‌کنند. رویدادهای منحصر به فردی مانند جشنواره آسمان تاریک جاسپر، با ترکیب علم و طبیعت، اهمیت حفاظت از محیط زیست را برجسته می‌سازند. این جشنواره‌ها در کنار رویدادهای چندفرهنگی مانند فولکلوراما و کارناوال کارائیب، نه تنها نقش مهمی در جذب گردشگر و رونق اقتصادی دارند، بلکه با تقویت پیوندهای اجتماعی و نمایش غنای فرهنگی، به تقویت هویت ملی کانادا کمک شایانی می‌کنند. شرکت در این فستیوال‌ها راهی عالی برای آشنایی عمیق‌تر با روح سرزنده و پویای این کشور پهناور است.